از جمله عیوب داخلی و ساختاری بسیار رایج در تولید قطعات لاستیکی، تاول (Blister) میباشد. ظاهر این عیب بصورت برآمدگی گرد یا بیضیشکل روی سطح، سطح نرم یا توخالی در محل تاول که گاهی با فشار دادن، میترکد، میباشد. ممکن است بلافاصله یا مدتی پس از تولید ظاهر شود.
علل احتمالی مرتبط با قالبگیری:
دمای بالای قالب، تهویهی ضعیف قالب، فشار ناکافی در مرحله اولیه پخت، باز شدن سریع قالب پس از پخت، عدم استفاده از پیش گرم در صورت نیاز.
علل احتمالی مرتبط با کامپاند:
وجود رطوبت در مواد اولیه، وجود مواد فرّار در کامپاند (روغن، نرمکننده، شتابدهنده)، سیستم پخت گاززا، توزیع نامناسب مواد پخت، آلودگی یا مواد خارجی.
راهکارهای اصلاحی:
- موارد مربوط به فرآیند قالبگیری
لقمه ها تا قبل از استفاده بگونهای نگهداری شوند که رطوبت جذب نکنند.
اطمینان از عدم وجود هوای محبوس درون لقمهها.
لقمهسازی در کمترین دمای ممکن. (ترجیح به استفاده از پریفورمر سرد میباشد. درصورت استفاده از دستگاه پریفورمر گرم، در کمترین دمای ممکن، لقمهسازی انجام شود.)
تا حد امکان استفاده از دمای پخت کمینه. (دمای کمتر هم امکان تجزیه و تبخیر مواداولیه را کاهش میدهد و هم امکان کاهش فشار درون حفره را کم میکند. چون ویسکوزیته کامپاند بالاتر میشود.)
اطمینان از رسیدن قطعه به بیشینه درجهی پخت موثر.
جلوگیری از نپختگی (Under Cure) که زمینهساز رشد تاول است.
افزایش فشار بست قالب با نرخ ملایمتر (کاهش شیب افزایش فشار).
در صورت امکان با پرس های دارای سیستم ایجاد خلا تولید انجام شود. در این حالت میزان خلا نباید خیلی زیاد باشد زیرا باعث تشدید تبخیر اجزای فرار یا افزایش واکنش تجزیه میشود. (نیروی پیشبرنده ای برای تبخیر مایعات مستعد یا انجام واکنش گاززا ایجاد نشود.)
در مواردیکه راهکارهای بالا پاسخگو نبود، بررسی گردد که آیا با اجرای پخت ثانویه (Post Cure) عیب مرتفع میگردد یا نه.
- موارد مربوط به کامپاند
نگهداری مناسب مواداولیه تا رطوبت جذب نکنند.
درصورت مرطوب بودن مواد اولیهی موجود، لازم است از ماده جاذب رطوبت در فرمولاسیون کامپاند استفاده شود و یا فرآیندی برای از بین بردن رطوبت طراحی و اجرا شود.
تا حد امکان از مواداولیهای که در حین فرآیند پخت تولید گاز میکنند یا امکان تجزیه دارند، احتناب شود. از پلاستیسایزرهای با فلش پواینت بالا استفاده گردد.
خشکشدن مناسب کامپاند تولید شده در پایان بخش بچ آف.
کنترل وجود آلودگی در مواداولیه خصوصاً در تولید کامپاند بر پایهی فلوروالاستومرها (مانند وایتون).
تا حد امکان تولید کامپاند با مونی ویسکوزیته بالاتر.
اختلاط نامناسب و وجود ذرات حل نشده، احتمال بروز تاول را بیشتر میکند.
جمع بندی:
تاول تقریباً همیشه هشدار مستقیم درباره گاززایی کامپاند است، اگرتاول با تغییر فرآیند حذف نشود، فرمول کامپاند باید حتماً بازبینی شود.
